I Ching.

Çince adı Zhouyi (周易) olan I Ching (Değişimler Kitabı), Çin kültürünün en köklü metinlerinden biridir. Sistem; her biri altı çizgiden oluşan 64 heksagram üzerine kuruludur. Çizgiler, evrendeki zıtlıkları ve dengeyi simgeleyen yin ve yang ilkelerini temsil eder. I Ching geleceği haber veren bir kehanet aracı değil; bir durumun nasıl oluştuğunu ve nasıl evrilebileceğini anlamaya yarayan, üzerine düşünülen bir yansıma metnidir.

Okuma süreci, üç demir paranın altı kez atılmasıyla gerçekleşir. Her atışta elde edilen değerler aşağıdan yukarıya doğru dizilerek çizgileri oluşturur:

• Yazı: 2 puan
• Tura: 3 puan

Her turun toplamı 6 ile 9 arasında bir değer verir. 6 ve 9 “değişen çizgiler”dir; bu çizgiler dönüşerek ikinci bir heksagramı ortaya çıkarır. İlk heksagram mevcut durumu, ikincisi ise sürecin evrildiği yönü gösterir. Çalışmaya spesifik bir soruyla başlanabileceği gibi, genel bir farkındalık okuması da yapılabilir.

Metnin çekirdeği Çin’in Zhou Hanedanlığı dönemine dayanır; zaman içinde eklenen şerhler ve yorumlarla genişlemiştir. Batı dünyasına yayılması ise 20. yüzyılda Richard Wilhelm’in Almanca çevirisi ve bu metnin Cary F. Baynes tarafından İngilizceye aktarılmasıyla hız kazanmıştır. I Ching günümüzde hem klasik bir öğreti hem de kişisel bir farkındalık aracı olarak kullanılmaktadır.

Carl Gustav Jung, Wilhelm’in çevirisine yazdığı önsözde I Ching’i nedensellik (sebep-sonuç) ilişkisiyle değil, “Eşzamanlılık” kavramıyla açıklar. Jung’a göre zihinsel durum ile dış dünyadaki işaretler aynı anda denk düşebilir; arada doğrudan bir sebep-sonuç zinciri bulunması şart değildir. Bu yaklaşım, kitabı bir fal aracı olmaktan çıkarıp insan ruhunun bir aynası haline getirir.

Not: Uygulamada Jung’a ait telifli metinler yer almamakla birlikte, bu bağlam kitabın Batı düşüncesinde neden bu kadar ciddiye alındığını anlamak açısından önemlidir.